Verstrekken van WOZ-waarden aan notarissen, banken en verzekeraars
| Datum: |
14 Jan 2010 |
| Categorie: |
Overig gebruik WOZ |
Vanaf 1 januari 2010 kunnen notarissen, hypotheekverstrekkers en banken onder bepaalde voorwaarden de WOZ-waardes opvragen bij de gemeente. Deze maatregel, die is getroffen in verband met de bestrijding van de vastgoedcriminaliteit, betekent extra werk voor gemeenten.
Hierna wordt uitgelegd wie WOZ-waarden kunnen vragen en hoe gemeenten verzoeken om WOZ-waardes kunnen afhandelen, zolang er als onderdeel van het stelsel van basisregistraties nog geen Landelijke Voorziening WOZ is, ter vervanging van de bestaande uitwisseling van Stuf-WOZ bestanden. Er is ook aandacht voor de rol die DataLand met het WOZ-Portaal hierbij vervult voor gemeenten die bij DataLand zijn aangesloten.
Notarissen
Eén van de bestuursorganen waarvoor toegang is geregeld tot het waardegegeven is de notaris. De notaris is bij de uitoefening van zijn publieke taak een bestuursorgaan.
Bij aan- en verkoop van onroerende zaken kunnen notarissen de WOZ-waarde vergelijken met de overeengekomen verkoopprijs, het hypotheekbedrag en de taxatiewaarde die aan een hypothecaire geldlening ten grondslag ligt. Kennis van de WOZ-waarde dient dan als hulpmiddel om risico’s, ongebruikelijke transacties, fraude, witwassen of misbruik tijdig te onderkennen. Als bestuursorgaan heeft een notaris te maken met de afnemersverplichtingen van een basisregistratie, zoals terugmelden bij gerede twijfel over de juistheid van een waardegegeven. Bij aan- en verkoop van onroerende zaken dient kennis van de WOZ-waarde als hulpmiddel om fraude etc. tijdig te onderkennen. De vergelijking kan echter ook het signaal opleveren dat de WOZ-waarde mogelijk onjuist (te laag) is (gerede twijfel). Als bestuursorgaan heeft een notaris te maken met de afnemersverplichtingen van een basisregistratie. De notaris is dan ook verplicht deze gerede twijfel te melden aan de bronhouder van de Basisregistratie WOZ, de gemeente.
Naast notarissen krijgen ook nog de volgende bestuursorganen toegang tot de WOZ-waarde:
a. het Centraal bureau voor de statistiek ten behoeve van statistische doeleinden en
b. het Bureau Ontnemingswetgeving van het Openbaar Ministerie ten behoeve van het zicht krijgen op waarden van inbeslaggenomen onroerende zaken.
Banken en verzekeraars
Voor banken en verzekeraars is geregeld dat zij als derden het waardegegeven van woningen kunnen opvragen. Zij kunnen alleen om het waardegegeven verzoeken voor het verstrekken van hypotheken op een specifieke woning.
Aangewezen zijn:
a. verzekeraars die ingevolge artikel 1:1 van de Wet op het financieel toezicht in Nederland mogen optreden als verzekeraar;
b. aanbieders van hypothecair krediet die ingevolge hoofdstuk 2.2 van de Wet op het financieel toezicht in Nederland hypothecair krediet mogen aanbieden of die een verklaring van ondertoezichtstelling als bedoeld in artikel 3:110 van die wet hebben en hebben voldaan aan artikel 3:110, vierde of vijfde lid, van die wet.
Het moet dus gaan om een gericht verzoek om een waardegegeven, dat bovendien beperkt wordt tot onroerende zaken die in hoofdzaak tot woning dienen. De mogelijkheid tot het opvragen van het waardegegeven door banken en verzekeraars strekt zich niet uit tot niet-woningen, omdat het waardegegeven van niet-woningen concurrentiegevoelige informatie kan zijn.
Omdat banken en verzekeraars geen bestuursorganen zijn, worden zij niet als afnemers van de Basisregistratie WOZ aangemerkt. Zij hoeven dus niet te voldoen aan de verplichtingen die gesteld worden aan afnemers van de Basisregistratie WOZ, zoals het terugmelden bij gerede twijfel over de juistheid van het waardegegeven. Natuurlijk staat het hen vrij om dit wel te doen.
Op grond van artikel 40, derde lid, van de Wet WOZ kunnen de gemeenten een vergoeding in rekening brengen voor het verstrekken van het waardegegeven aan derden, zoals banken en verzekeraars. Op grond van de Europese richtlijn Hergebruik Overheidsinformatie mogen daarbij overigens niet meer dan de verstrekkingskosten in rekening worden gebracht.
Verifiëren identiteit aanvrager
Wanneer de gemeente een verzoek van een notaris of het verzoek van een bank of verzekeraar krijgt om een bepaald waardegegeven te verstrekken, zal de gemeente moeten verifiëren of de aanvrager inderdaad een gelegitimeerd afnemer van het waardegegeven is. Voorkomen moet immers worden dat een willekeurige beller aan de telefoon die zich uitgeeft voor notaris, gemakkelijk toegang krijgt tot de WOZ-waarde van willekeurige panden.
Pragmatische manieren om hier invulling aan te geven zijn:
- het gevraagde waardegegeven per post verzenden aan een bij de gemeente bekend adres van de notaris of de bank of per fax aan een bij de gemeente bekend faxnummer;
- legitimering bij de balie met ook een duidelijke schriftelijke opdracht van notaris of bank om bepaald gegeven op te vragen;
- het creëren van een aparte beveiligde internetomgeving waarvoor notarissen of banken een eigen persoonlijke toegangscode krijgen.
Omdat ook in voorgaande jaren al sprake was van een intensieve uitwisseling van informatie tussen gemeenten en notarissen, zullen de meeste gemeenten al wel ervaring hebben met het verifiëren van de identiteit van notarissen en medewerkers van notariskantoren die gegevens opvragen. Voor de banken kan een vergelijkbare werkwijze worden gehanteerd.
WOZ-Portaal DataLand
Voor gemeenten betekent de hiervoor genoemde wetswijziging een uitbreiding van de dienstverlening en het WOZ-Portaal van DataLand biedt daarbij ondersteuning. Met instemming van gemeenten heeft DataLand met dit WOZ-Portaal de service ontwikkeld om binnen de gestelde regelgeving als landelijk loket te dienen voor verzoeken om WOZ-waardes door ondermeer notarissen, banken en verzekeraars. Deze dienstverlening heeft zowel voor de gemeenten als voor het notariaat en de financiële instellingen voordelen. Immers gemeenten hoeven niet de genoemde activiteiten inclusief verificatie van aanvragers uit te voeren en het notariaat en financiële instellingen hebben één landelijk loket voor alle gemeenten. In bijgaande notitie ‘Intergemeentelijke dienstverlening via WOZ-Portaal’ wordt deze service nader uiteengezet.
Vanwege het gebruiksgemak wordt verwacht dat niet alleen banken en verzekeraars, maar ook notarissen doorgaans zullen kiezen voor het WOZ-portaal. Naast het feit dat een beperkt aantal gemeenten nog niet deelnemen aan DataLand wordt opgemerkt dat dit WOZ-Portaal niet altijd actueel is omdat bijvoorbeeld het resultaat van een bezwaarafhandeling niet direct beschikbaar is in het WOZ-Portaal.
In de leveringsvoorwaarden van DataLand zijn bepalingen opgenomen om toe te zien op een rechtmatig gebruik van de WOZ-waarde uit dit WOZ-portaal. Zo behoudt DataLand zich het recht voor om te controleren of de persoonsgebonden licentiehouder rechtmatig handelt bij het opvragen van de WOZ-waarde. Sinds de start van dit WOZ-Portaal voert DataLand in deze een pro-actief beleid opdat de intergemeentelijke dienstverlening via dit WOZ-Portaal adequaat wordt geborgd.
Meer informatie over het WOZ-Portaal kunt u vinden op www.dataland.nl. Vragen over het WOZ-Portaal van DataLand kunt u stellen per e-mail: info@dataland.nl of telefoon: 0182-396010 (contactpersoon Monique Kromoredjo
Links
Downloads
|
